SAN PRESUDAN ZA ZDRAVLJE MOZGA

Naučnici su ponudili bolji uvid u ključnu ulogu sna za zdravlje mozga, utvrdivši da u uzrastu od 2,4 godine dolazi do nagle tranzicije primarne uloge sna koji, umjesto u izgradnji mozga, igra ključnu ulogu u njegovom održavanju i popravku oštećenja.

Naučnici su objavili da su sproveli statističke analize podataka iz više od 60 studija o spavanju i proučavali su trajanje sna, trajanje REM faze sna, veličinu mozga i tijela i izradili su matematički model koji pokazuje kako se san mijenja tokom razvoja.

Postoje dvije vrste sna od kojih je svaka povezana s određenim moždanim talasima i aktivnostima neurona.

REM faza, u kojoj dolazi do brzih pokreta očiju uz zatvorenih kapaka označava duboki san sa snovima. Faza sna u kojoj nema brzih pokreta očiju mahom je bez snova.

Tokom REM faze sna mozak stvara nove neuronske veze izgradnjom i jačanjem sinapsi – spojnica između nervnih ćelija ili neurona, što im omogućava da komuniciraju, učvršćuju znanja i konsoliduju sjećanja.

Tokom ne-REM faze sna mozak popravlja manja dnevna neuronska oštećenja koja se događaju na genima i proteinima u ćelijama i uklanja nusproizvode koji se talože.

U uzrastu od oko 2,4 godine primarna funkcija sna mijenja se od izgradnje i razgradnje veza tokom REM faze sna prema popravcima oštećenja tokom obje faze sna.

  • Bilo je iznenađujuće što je ta transformacija bila tako nagla, poput prekidača”, kaže Van Sevidž, profesor s UCLA i autor istraživanja čiji su rezultati objavljeni u časopisu “Science Advances”.

REM faza sna smanjuje se s godinama.

Novorođenčad koja spavaju oko 16 sati dnevno provode u toj fazi 50 odsto vremena, ali nagli pad događa se u uzrastu od 2,4 godine i pada na oko 25 odsto do desete godine i na 10 do 15 odsto oko 50. godine.

  • San je neophodan za sve životinjske vrste i gotovo sveprisutan, kao i ishrana i disanje. Rekao bih da je to osnova ljudskog zdravlja”, kaže Van Sevidž.

Hayat pratite putem aplikacija za iPhone/iPad & Android uređaje, a sve naše kanale gledajte UŽIVO putem servisa ‘GLEDAJ Hayat‘ na aplikacijama i portalu. Sve propuštene emisije i najbolje serije unaprijed gledajte u videoteci ‘Hayat PLAY’.

Ukoliko smatrate da sadržaj objavljen na portalu hayat.ba krši vaše autorsko, lično ili drugo pravo ili interes, možete zahtijevati objavu odgovora ili ispravke. Slučaj će biti u najkraćem roku razmotren, a sporni sadržaji biće uklonjeni ili ispravljeni odmah po eventualnom ustanovljavanju istinitosti sadržaja žalbe. Sve pritužbe kao i prigovore možete slati na e-mail adresu digitala@hayat.ba. Materijal poslat na ovu e-mail adresu će se smatrati pravovaljanim. Svi drugi oblici prigovora neće se smatrati relevantnim i portal hayat.ba nema obavezu postupiti po istim.

NAJNOVIJE